ਹਿਮਾਚਲ ਸਰਕਾਰ ਸੂਬੇ ‘ਚ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਈਕੋ-ਟੂਰਿਜ਼ਮ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਨਵੀਂ ਨੀਤੀ ਬਣਾਉਣ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਰੇ ਹਿੱਸੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਿਯਮਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣੂ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੀ ਹੀ ਇੱਕ ਮੀਟਿੰਗ ਵਣ ਵਿਭਾਗ ਵੱਲੋਂ ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ ਸਰਕਲ ਦੇ ਜੰਗਲੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਈਕੋ-ਟੂਰਿਜ਼ਮ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤੀ ਗਈ।
ਇਸ ਵਿੱਚ ਟ੍ਰੈਕਿੰਗ ਰੂਟਾਂ ਲਈ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਪਰਮਿਟ ਫੀਸ ਦਰਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ‘ਚ ਟ੍ਰੈਕਿੰਗ ‘ਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਹਰ ਸਾਹਸੀ ਸੈਲਾਨੀ ‘ਤੇ 200 ਰੁਪਏ ਵਾਧੂ ਫੀਸ ਅਤੇ 2 ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਦੇ ਇਕ ਟੈਂਟ ‘ਚ ਠਹਿਰਣ ‘ਤੇ 1000 ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਜੀ.ਐੱਸ.ਟੀ. ਦੇਣ ਦਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਤ੍ਰੀਉਂਡ ਟ੍ਰੈਕ ‘ਤੇ ਇਕ ਦਿਨ ਵਿਚ ਸਿਰਫ 20 ਟੈਂਟ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਹੋਵੇਗੀ। ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਟੈਂਟ ਲਗਾਉਣ ‘ਤੇ 5100 ਰੁਪਏ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ 500 ਸੈਲਾਨੀ ਹੀ ਗੱਲੂ ਤੋਂ ਤ੍ਰੀਉਂਡ ਟ੍ਰੈਕ ‘ਤੇ ਜਾ ਸਕਣਗੇ। ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ 400 ਸੈਲਾਨੀ ਇੰਦਰਨਾਗ ਤੋਂ ਕਰਥਾਨੀ ਅਤੇ ਭਾਗਸੁਨਾਗ ਤ੍ਰੀਉਂਡ ਟ੍ਰੈਕ ਤੱਕ ਟ੍ਰੈਕ ‘ਤੇ ਜਾ ਸਕਣਗੇ।
ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ ਐਡਵੈਂਚਰ ਟੂਰ ਐਂਡ ਆਪਰੇਟਰ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਆਕਾਸ਼ ਨੈਹਰੀਆ ਨੇ ਈਕੋ-ਟੂਰਿਜ਼ਮ ਸੋਸਾਇਟੀ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਦਰਾਂ ਬਾਰੇ ਆਪਣਾ ਇਤਰਾਜ਼ ਦਰਜ ਕਰਵਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ ਤੈਅ ਦਰਾਂ ਦਾ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਵੇਗਾ। ਈਕੋ-ਟੂਰਿਜ਼ਮ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੀਆਂ ਫੀਸਾਂ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਆਮ ਦਰਾਂ ‘ਤੇ। ਅੱਜ ਤੱਕ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ ਦੇ ਜੰਗਲੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਨਵਾਂ ਟਰੈਕ ਸਾਈਟ ਵਿਕਸਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸ਼ਾਸਨ ਦੌਰਾਨ ਹੀ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਬੱਧ ਟ੍ਰੈਕਿੰਗ ਸਾਈਟਾਂ ‘ਤੇ ਲਿਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਜੇਕਰ ਪਰਮਿਟ ਫੀਸ ਇੰਨੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਰੱਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਕੋਈ ਵੀ ਸੈਲਾਨੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਟਰੈਕਾਂ ‘ਤੇ ਨਹੀਂ ਜਾਣਾ ਚਾਹੇਗਾ। ਸੈਰ-ਸਪਾਟੇ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ‘ਤੇ ਟੈਂਟਾਂ ‘ਚ ਰਹਿਣ ਦਾ ਕਿਰਾਇਆ ਹੋਟਲ ਦੇ ਕਮਰਿਆਂ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਕਰਨ ਦੀ ਤਜਵੀਜ਼ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਖੁਦ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਵੇਗਾ।
ਚੀਫ਼ ਕੰਜ਼ਰਵੇਟਰ ਆਫ਼ ਫਾਰੈਸਟ, ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ ਈ. ਵਿਕਰਮ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਈਕੋ-ਟੂਰਿਜ਼ਮ ਆਮ ਜਨਤਕ ਸੈਰ-ਸਪਾਟੇ ਨਾਲੋਂ ਵੱਖਰਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਕਿਸਮ ਦਾ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਈਕੋ-ਟੂਰਿਸਟ ਦੋਵਾਂ ਲਈ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਹ ਤਾਂ ਹੀ ਸੰਭਵ ਹੈ ਜੇਕਰ ਇਹ ਸਾਈਟ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਦੇ ਅੰਦਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ ਸਰਕਲ ਪੱਧਰੀ ਈਕੋ-ਟੂਰਿਜ਼ਮ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੀ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ, ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ ਹੋਟਲ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ, ਐਡਵੈਂਚਰ ਟੂਰਿਜ਼ਮ ਅਤੇ ਟ੍ਰੈਕਿੰਗ ਆਪ੍ਰੇਟਰਜ਼ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੇ ਨੁਮਾਇੰਦਿਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਹੋਟਲ ਮਾਲਕਾਂ ਨੇ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸੁਝਾਅ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ।
