- ਹਿਮਾਚਲ ਕੇਂਦਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਚਾਂਸਲਰ ਹਨ
ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ, 26 ਅਨਵਰੀ 2022 – ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਦਾ ਸੁਮੇਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਡਾ: ਹਰਮੋਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਬੇਦੀ ਨੂੰ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ 2022 ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ ਹੈ। ਹਿੰਦੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੇਂਦਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ ਦਾ ਚਾਂਸਲਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਹੁਣ ਇਹ ਸਨਮਾਨ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਹਰਮੋਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਬੇਦੀ ਦਾ ਹਿੰਦੀ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਪ੍ਰੀਤਮ ਸਿੰਘ ਬੇਦੀ ਕਾਰਨ ਜਾਗਿਆ ਸੀ।
ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਰੇਲਵੇ ਵਿੱਚ ਸਟੇਸ਼ਨ ਮਾਸਟਰ ਸਨ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਹਿਮਾਚਲ ਅਤੇ ਕਦੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲਿਆ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕਰਨ ਸਮੇਂ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਉਦੋਂ ਉਸ ਦੇ ਲੇਖ ਅਤੇ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਛਪਣ ਲੱਗ ਪਈਆਂ ਸਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਐਮ.ਏ ਹਿੰਦੀ ਕੀਤੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਦੇ ਸਲਾਹਕਾਰ ਹਿੰਦੀ ਆਲੋਚਕ ਰਮੇਸ਼ ਕੁੰਤਲ ਬਣੇ। ਉਸ ਨੂੰ ਡਾ: ਰਮੇਸ਼ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਹਿੰਦੀ ਸਾਹਿਤ ਬਾਰੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲਿਆ। ਇਹ ਉਹ ਪੰਜਾਬ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਹਿਮਾਚਲ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਹਰਿਆਣਾ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸੀ।
ਡਾ: ਹਰਮੋਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਬੇਦੀ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਵਿਚ ਪੁਲ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਦੇ ਲਈ ਉਸਨੇ ਐਮ.ਏ ਹਿੰਦੀ ਕਰਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਭਾਗਲਪੁਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਡੀ ਲਿਟ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪਟਿਆਲਾ ਤੋਂ ਐਮ.ਏ ਪੰਜਾਬੀ ਵੀ ਕੀਤੀ। ਐਮ.ਏ.ਪੰਜਾਬੀ ਕਰਨ ਦਾ ਮਕਸਦ ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਚਕਾਰ ਪੁਲ ਜਾਣਨਾ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਹਿੰਦੀ ਸੇਵੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਹਿੰਦੀ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਰਾਜ ਭਾਸ਼ਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵੀ ਮਿਲਿਆ। 150 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਹਿੰਦੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸੰਸਥਾ ਹਿੰਦੀ ਸਾਹਿਤ ਸੰਮੇਲਨ ਪ੍ਰਯਾਗ ਵੱਲੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਾਹਿਤ ਮਹਾਂ ਮਹੋ ਉਪਾਧਿਆਏ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਵੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਜਾ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
ਡਾ: ਬੇਦੀ ਦਾ ਗਿਆਨ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੀ ਨਹੀਂ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ 16 ਪਰਚੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਜਰਨਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਛਪ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੋਈ ਵੀ ਅਜਿਹਾ ਜਨਰਲ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਖੋਜ ਪੱਤਰ ਨੂੰ ਥਾਂ ਨਾ ਮਿਲੀ ਹੋਵੇ। ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਉਸਨੇ ਕੈਨੇਡਾ, ਡੈਨਮਾਰਕ, ਨਾਰਵੇ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ, ਭੂਟਾਨ ਅਤੇ ਸਿੰਗਾਪੁਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਆਪਣੇ ਪੇਪਰ ਪੜ੍ਹੇ। ਉਸਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 200 ਤੋਂ ਵੱਧ ਖੋਜ ਪੱਤਰ ਪੜ੍ਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੁਣ ਤੱਕ ਉਹ 40 ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਪੀ.ਐਚ.ਡੀ ਅਤੇ 60 ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਐਮ.ਫਿਲ ਖੋਜ ਕਰਵਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।
