ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੇ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਡਾਕਟਰ ਮੁਹੰਮਦ ਯੂਨੁਸ ਨੂੰ ਬੀਤੇ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਕਿਰਤ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਵਿੱਚ ਅਦਾਲਤ ਨੇ 6 ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ ਹੈ। ਯੂਨੁਸ ਦੇ ਸਮਰਥਕਾਂ ਨੇ 7 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ‘ਸਿਆਸਤ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ’ ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਹੈ ਜੱਜ ਨੇ ਫੈਸਲਾ ਸੁਣਾਇਆ ਕਿ ਯੂਨੁਸ ਨੂੰ ਇਕ ਵਪਾਰਕ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਤਿੰਨ ਹੋਰ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਗ੍ਰਾਮੀਣ ਟੈਲੀਕਾਮ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਵਜੋਂ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਲਈ 6 ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਸਾਧਾਰਨ ਕੈਦ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਕੱਟਣੀ ਪਵੇਗੀ। ਫੈਸਲਾ ਸੁਣਾਏ ਜਾਣ ਸਮੇਂ 83 ਸਾਲਾ ਯੂਨੁਸ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਸਨ। ਜੱਜ ਨੇ 25,000 ਰੁਪਏ ਜੁਰਮਾਨਾ ਵੀ ਲਗਾਇਆ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਜਿਹਾ ਨਾ ਕਰਨ ‘ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 10 ਦਿਨ ਹੋਰ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿਚ ਕੱਟਣੇ ਪੈਣਗੇ। ‘ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਟਕਾ’ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਮੁਦਰਾ ਹੈ।
ਫੈਸਲੇ ਦੇ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ, ਯੂਨਸ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਹੋਰਾਂ ਨੇ ਜ਼ਮਾਨਤ ਲਈ ਅਰਜ਼ੀ ਦਿੱਤੀ। ਜੱਜ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ 5,000 ਰੁਪਏ ਦੇ ਮੁਚੱਲਕੇ ‘ਤੇ ਇਕ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਜ਼ਮਾਨਤ ਦੇ ਦਿੱਤੀ। ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਯੂਨਸ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਹੋਰ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਫੈਸਲੇ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਅਪੀਲ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਪਿਛਲੇ ਮਹੀਨੇ ਸੁਣਵਾਈ ਲਈ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਯੂਨਸ ਨੇ ਗ੍ਰਾਮੀਣ ਟੈਲੀਕਾਮ ਜਾਂ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ 50 ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਪਾਰਕ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਤੋਂ ਲਾਭ ਲੈਣ ਦੇ ਦਾਅਵਿਆਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਗ੍ਰਾਮੀਣ ਟੈਲੀਕਾਮ ਕੋਲ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ ਕੰਪਨੀ ਗ੍ਰਾਮੀਣਫੋਨ ਵਿੱਚ 34 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਹੈ। ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ ਨੂੰ ਕਿਰਤ ਕਾਨੂੰਨ ਅਤੇ ਫੰਡਾਂ ਦੀ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਕਈ ਦੋਸ਼ਾਂ ਦਾ ਵੀ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਯੂਨੁਸ ਨੂੰ ਗ੍ਰਾਮੀਣ ਬੈਂਕ ਦੁਆਰਾ ਗਰੀਬੀ ਵਿਰੋਧੀ ਮੁਹਿੰਮ ਲਈ 2006 ਵਿੱਚ ਨੋਬਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਸ਼ੇਖ ਹਸੀਨਾ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਵਿਵਾਦ ਅਣਜਾਣ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਜਾਰੀ ਹੈ। 2008 ‘ਚ ਹਸੀਨਾ ਦੇ ਸੱਤਾ ‘ਚ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਯੂਨੁਸ ਤੋਂ ਕਈ ਮਾਮਲਿਆਂ ‘ਚ ਜਾਂਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।
ਅਗਸਤ 2023 ਵਿੱਚ, ਗ੍ਰਾਮੀਣ ਟੈਲੀਕਾਮ ਦੇ 18 ਸਾਬਕਾ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੇ ਯੂਨੁਸ ਵਿਰੁੱਧ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨੌਕਰੀ ਦੇ ਲਾਭ ਹੜੱਪਣ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਾਉਂਦਿਆਂ ਕੇਸ ਦਾਇਰ ਕੀਤਾ। ਯੂਨੁਸ ‘ਤੇ ਅਗਸਤ 2022 ਵਿਚ ਕਿਰਤ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਵਿਚ ਮੁਕੱਦਮਾ ਚਲਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।
