ਭੋਜਨ ਦਾ ਵੱਖਰਾ ਸਵਾਦ ਹਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕ ਮਸਾਲੇਦਾਰ ਭੋਜਨ ਖਾਣਾ ਪਸੰਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਭੋਜਨ ਵਿੱਚ ਮਿਰਚ ਦਾ ਆਪਣਾ ਇੱਕ ਖਾਸ ਸਥਾਨ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਹਰੀ ਮਿਰਚ ਜ਼ਰੂਰ ਖਾਂਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਸਵਾਦ ਦੇ ਮਾਮਲੇ 'ਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਿਰਚ ਵੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਹਾਨੀਕਾਰਕ ਹੈ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਆਯੁਰਵੇਦਾਚਾਰੀਆ ਡਾ: ਸਿਧਾਰਥ ਸਿੰਘ ਤੋਂ ਮਿਰਚ ਖਾਣ ਦੇ ਫਾਇਦਿਆਂ ਅਤੇ ਨੁਕਸਾਨਾਂ ਬਾਰੇ।
ਹਰੀ ਮਿਰਚ ਖਾਣ ਦੇ ਹੈਰਾਨੀਜਨਕ ਫਾਇਦੇ-
ਮਿਰਚ ਭੋਜਨ ਦਾ ਸਵਾਦ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਹਰੀ ਮਿਰਚ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਵਿਟਾਮਿਨ ਏ, ਬੀ6, ਸੀ, ਆਇਰਨ, ਕਾਪਰ, ਪੋਟਾਸ਼ੀਅਮ, ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਅਤੇ ਕਾਰਬੋਹਾਈਡ੍ਰੇਟਸ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇੰਨਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਇਸ 'ਚ ਬੀਟਾ ਕੈਰੋਟੀਨ, ਕ੍ਰਿਪਟੋਕਸੈਂਥਿਨ ਆਦਿ ਸਿਹਤਮੰਦ ਚੀਜ਼ਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ 'ਚ ਇਸ ਨੂੰ ਖਾਣ ਨਾਲ ਸਿਹਤ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਕਈ ਚੀਜ਼ਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਇਸ ਦੇ ਕੀ ਫਾਇਦੇ ਹਨ।
1.. ਅੱਖਾਂ ਲਈ ਵਰਦਾਨ-
ਮਿਰਚਾਂ 'ਚ ਵਿਟਾਮਿਨ ਏ ਭਰਪੂਰ ਮਾਤਰਾ 'ਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਅੱਖਾਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਵਿਟਾਮਿਨ ਏ ਦੀ ਕਮੀ ਕਾਰਨ ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਕਈ ਵਾਰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਜਿਹੇ 'ਚ ਹਰੀ ਮਿਰਚ ਦਾ ਸੇਵਨ ਜ਼ਰੂਰ ਕਰੋ।
2.. ਭਾਰ ਘਟਾਓ-
ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡਾ ਭਾਰ ਘੱਟ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ਤਾਂ ਆਪਣੀ ਡਾਈਟ 'ਚ ਹਰੀ ਮਿਰਚ ਜ਼ਰੂਰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰੋ। ਅਸਲ 'ਚ ਮਿਰਚ 'ਚ ਕੈਲੋਰੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਖਾਣ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਕ ਤੱਤ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਭਾਰ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ 'ਚ ਬਹੁਤ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
3.. ਚਮੜੀ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ-
ਵਿਟਾਮਿਨ-ਈ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹਰੀ ਮਿਰਚ ਚਮੜੀ ਲਈ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਕਾਰਨ ਚਿਹਰੇ 'ਤੇ ਟਾਈਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਜਵਾਨ ਅਤੇ ਖੂਬਸੂਰਤ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
4.. ਪਾਚਨ ਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰੇ-
ਹਰੀ ਮਿਰਚ ਪਾਚਨ ਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਠੀਕ ਰੱਖਣ 'ਚ ਵੀ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਖੁਰਾਕੀ ਫਾਈਬਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਭੋਜਨ ਨੂੰ ਪਚਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਹਰੀ ਮਿਚ ਖਾਣ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ-
ਨਿਯਮਤ ਹਰੀ ਮਿਰਚ ਖਾਣਾ ਇੱਕ ਬੁਰੀ ਆਦਤ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਸਵੇਰ ਦੇ ਨਾਸ਼ਤੇ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਰਾਤ ਦੇ ਖਾਣੇ ਤੱਕ ਹਰੀ ਮਿਰਚ ਖਾਂਦੇ ਹਨ। ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਬੁਰਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
1.. ਪੇਟ ਦੀ ਗਰਮੀ-
ਹਰੀ ਮਿਰਚ ਪੇਟ ਦੀ ਗਰਮੀ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੈਪਸੈਸੀਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਪੇਟ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ।
2.. ਦਸਤ-
ਹਰੀ ਮਿਰਚ ’ਚ ਫਾਈਬਰ ਦੀ ਮਾਰਤਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਡਾਇਰੀਆ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
3.. ਅਲਸਰ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ-
ਹਰੀ ਮਿਰਚ ’ਚ ਮੌਜੂਦ ਐਂਟੀਆਕਸੀਡੈਂਟ ਅਲਸਰ ਦਾ ਖਤਰਾ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਲਾਲ ਮਿਰਚ ਦੇ ਫਾਇਦੇ-
ਲਾਲ ਮਿਰਚ ਭੋਜਨ ਦੀ ਮਸਾਲੇਦਾਰਤਾ ਅਤੇ ਸੁਆਦ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਨ। ਭੋਜਨ ਨੂੰ ਸੁਆਦੀ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀ ਇਹ ਗਰਮ ਲਾਲ ਮਿਰਚ ਕਿਸੇ ਦਵਾਈ ਤੋਂ ਘੱਟ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਇਸ ਦੇ ਫਾਇਦਿਆਂ ਬਾਰੇ।
1.. ਪਾਚਨ ਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰੇ-
ਪਾਚਨ ਕਿਰਿਆ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਲਾਲ ਮਿਰਚ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪੇਟ ਖਰਾਬ, ਗੈਸ, ਦਸਤ ਅਤੇ ਕੜਵੱਲ ਵਰਗੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰਨ 'ਚ ਮਦਦਗਾਰ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਐਂਟੀ-ਇਰੀਟੇਟ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਪੇਟ ਦੀ ਜਲਣ ਅਤੇ ਅਲਸਰ ਲਈ ਕਾਰਗਰ ਹੈ।
2.. ਦਰਦ ਘੱਟ ਕਰੇ-
ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਦਰਦ ਤੋਂ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਤਾਂ ਲਾਲ ਮਿਰਚ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰੋ। ਇਹ ਜੋੜਾਂ ਦੇ ਦਰਦ, ਪਿੱਠ ਦੇ ਦਰਦ, ਜਬਾੜੇ ਦੇ ਦਰਦ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਿਸਮ ਦੇ ਦਰਦ ਨੂੰ ਕੁਝ ਹੱਦ ਤੱਕ ਘਟਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਲਾਲ ਮਿਰਚ ਵਿਚ ਦਰਦ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਗੁਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ 'ਚ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਲਕੇ ਦਰਦ 'ਚ ਲਾਲ ਮਿਰਚ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਧਿਆਨ ਰਹੇ, ਜੇਕਰ ਦਰਦ ਕਿਸੇ ਜ਼ਖਮ ਜਾਂ ਕੱਟ ਕਾਰਨ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ਤਾਂ ਗਲਤੀ ਨਾਲ ਵੀ ਉੱਥੇ ਲਾਲ ਮਿਰਚ ਨਾ ਲਗਾਓ।
3.. ਹਾਈ ਬੀਪੀ 'ਚ ਫਾਇਦੇਮੰਦ-
ਹਾਈ ਬੀਪੀ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਲਾਲ ਮਿਰਚ ਕਿਸੇ ਚਮਤਕਾਰ ਤੋਂ ਘੱਟ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਹ ਬੀਪੀ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਲਾਲ ਮਿਰਚਾਂ 'ਚ ਐਂਟੀਹਾਈਪਰਟੈਂਸਿਵ ਤੱਤ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਬੀਪੀ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਕੁਝ ਹੱਦ ਤੱਕ ਘੱਟ ਕਰਨ ਜਾਂ ਰੋਕਣ 'ਚ ਮਦਦਗਾਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਲਾਲ ਮਿਰਚ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ-
1.. ਪੇਟ ਖਰਾਬ ਅਤੇ ਜਲਣ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ
2.. ਐਲਰਜੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ
3.. ਸਾਹ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਅਤੇ ਚੰਬਲ ਦੇ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਵਦਾ ਸਕਦਾ ਹੈ
4.. ਪੇਟ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਅਤੇ ਅਲਸਰ ਨੂੰ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ
